Watergoten en waterstromen

Zichtbaar water dat de stad richting geeft

Water hoort zichtbaar te zijn in de stad. Het trekt de blik, geeft een plein richting, nodigt kinderen uit om te spelen en brengt verkoeling waar steen de boventoon voert. Met watergoten en waterstromen halen wij water terug bovengronds. Niet als losse fontein, maar als lijn, route en stroom die meebeweegt met de inrichting. Zo maken wij zichtbaar wat normaal onder de grond verdwijnt: stroming, hoogteverschil, afvoer en hergebruik. En juist in een verharde, technisch volle binnenstad voegt dat veel tegelijk toe. Verblijfskwaliteit, beleving, klimaatadaptief en een sterke ruimtelijke lijn in het ontwerp.

Watergoten

Watergoten zijn elementen in een straat die ogen als normale afwateringsgoten. Maar schijn bedriegt. Neem de watergoot in Apeldoorn. Daar bouwden wij in de marktstraten een goot van grote natuurstenen blokken. Het water dat erdoor stroomt is grondwater dat wordt opgepompt uit de parkeergarage van het gemeentehuis. Aan het begin van de straat wordt het in de goot omhoog gebracht. Via een uitholling stroomt het naar het einde van de goot, zo’n 200 meter verderop. Onderweg komt het water langs bedriegertjes en boogspuiters en loopt het onder cortenstalen bruggetjes door. Aan het einde van de goot wordt het opgevangen, waarna het in een speciale ruimte wordt gezuiverd. Het gezuiverde water wordt naar de beek de Grift gepompt, waar het wordt teruggebracht in het oppervlaktewater.

Voorbeeld: de watergoot van Apeldoorn
In de marktstraten van Apeldoorn realiseerden wij een lange goot van grote natuurstenen blokken. Wat een bijzondere afwateringsgoot lijkt, doet veel meer.
Het water is grondwater, opgepompt uit de parkeergarage van het gemeentehuis. Aan het begin van de straat stroomt het de goot in en baant het zich via uithollingen in de natuursteen een weg naar het einde, zo’n 200 meter verderop. Onderweg passeert het bedriegertjes en boogspuiters en stroomt het onder cortenstalen bruggetjes door. Aan het einde vangen wij het op, zuiveren het en pompen het terug naar de beek de Grift, waar het weer onderdeel wordt van het oppervlaktewatersysteem.

Geen simpele afvoer dus, maar een zichtbare verbinding tussen grondwater, spel, straatinrichting en stedelijk waterbeheer.

Fonteinen in de klimaatstraat Apeldoorn

Waterstromen

Een waterstroom is net zoiets als een watergoot, maar dan op een andere schaal. Een goed voorbeeld is te vinden in het Casper Witteplantsoen in Amersfoort. Hier realiseerden wij een lange betonnen waterstroom die varieert in hoogte en in breedte. Aan het begin zit een waterbak met fonteinspuiters. Het water stroomt via kleine watervallen rustig door de stroom, die steeds kleiner wordt. Aan het einde wordt het water in een put opgevangen en teruggepompt naar het begin. De stroming in dit project is goed te vergelijken met een rustige stromend beekje in het landschap.

De beleving is een andere dan bij een fontein. Geen hoge stralen of spektakel, maar stroming, geluid, beweging en rust. Een stedelijk beekje: herkenbaar, toegankelijk en vanzelfsprekend opgenomen in het plantsoen.